Griep hakt erin. Koorts, spierpijn die tot in je kuiten trekt, hoofdpijn, hoesten, en een vermoeidheid waar je van schrikt. Voor gezonde volwassenen en wat oudere kinderen is thuis uitzieken bijna altijd het verstandigst. Hieronder staat hoe je dat aanpakt, en waar de grens ligt waarop je toch even de huisarts belt.
Wat griep meestal met je doet
Griep (influenza) overvalt je. Waar verkoudheid geleidelijk opkomt, kun je bij griep ’s ochtends nog denken “ik voel me wat brak” en ’s middags met 39 graden onder een deken liggen bibberen. Koude rillingen, spierpijn, bonzende hoofdpijn, droge hoest. COVID-19 kan er sprekend op lijken, alleen komt daar bij sommigen verlies van reuk of smaak bij kijken.
De acute klachten duren bij de meesten ongeveer een week. Het hoesten en de vermoeidheid slepen daarna vaak nog een tijdje na. Voor betrouwbare uitleg per klacht zijn Thuisarts.nl en de informatiepagina’s van het RIVM een goed startpunt.
Rust is echt het belangrijkste
Veel mensen kruipen na twee dagen bed weer achter hun laptop, “want het gaat wel”. Een week later hebben ze een langduriger hoest of een tweede opflakkering. Je immuunsysteem is druk aan het werk. Dat kost energie die ergens vandaan moet komen.
Wat helpt:
- Blijf in bed of op de bank zolang je koorts hebt.
- Slaap zoveel als je lichaam vraagt, ook als dat tien uur is.
- Bouw pas weer op als de koorts weg is en je je duidelijk beter voelt.
- Reken erop dat je niet meteen op je oude tempo zit. Naslepende vermoeidheid hoort erbij.
Ook als de koorts is gezakt, gun jezelf nog een paar dagen. Dat verdient zich terug.
Drinken: kleine slokjes, maar wel vaak
Bij koorts verlies je meer vocht dan normaal. Uitdroging maakt hoofdpijn en misselijkheid erger, en dat is precies wat je niet wil.
- Zet water, thee of bouillon binnen handbereik. Naast je bed. Serieus.
- Neem regelmatig kleine slokjes, ook zonder dorstgevoel.
- Warme dranken voelen fijn bij keelpijn en een verstopte neus. Genezen doen ze niets, maar comfort is óók iets waard.
- Donkere urine of nauwelijks plassen? Meer drinken.
Bij kinderen en ouderen is dit extra belangrijk, die drogen sneller uit.
Eten hoeft niet
Weinig trek is normaal. Forceer niets. Wat brood, yoghurt, soep, een stuk fruit, prima. Zolang je goed drinkt, is een paar dagen minder eten geen ramp.
Medicijnen: wat wel en niet werkt
Paracetamol kan koorts, hoofdpijn en spierpijn wat dempen. Volg de bijsluiter, en overleg met de apotheker of huisarts als je zwanger bent, andere medicijnen slikt of iets aan een kind wilt geven. Voor zwangeren staat er praktische informatie over ziek zijn tijdens de zwangerschap bij De Verloskundige.
Antibiotica doen niks tegen griep. Het is een virus, geen bacterie. Dat blijft een hardnekkig misverstand.
Frisse lucht
Zet meerdere keren per dag een raam open, ook in de slaapkamer. Ventilatie voert virusdeeltjes af en houdt de lucht minder droog en muf. Een aangename kamertemperatuur, gedempt licht, weinig prikkels: dat maakt uitrusten makkelijker.
Huisgenoten sparen
Griep verspreidt zich vlot via druppeltjes in de lucht en via je handen.
- Slaap zo mogelijk apart.
- Handen wassen met water en zeep, regelmatig.
- Hoest en nies in een papieren zakdoek of in je elleboog.
- Deel geen glazen, bestek of handdoeken.
- Ventileer.
Rond baby’s, ouderen, zwangeren en mensen met een chronische aandoening of verminderde weerstand: extra voorzichtig zijn.
Wanneer je de huisarts belt
Voor de meeste gezonde volwassenen gaat griep vanzelf weer weg. Er zijn wel signalen waarbij je niet moet wachten. Neem contact op met de huisarts of huisartsenpost bij:
- Kortademigheid, benauwdheid of moeite met ademhalen.
- Pijn op de borst.
- Verwardheid, sufheid of moeilijk wakker te krijgen zijn.
- Koorts die langer dan ongeveer drie dagen aanhoudt, of die na een paar dagen zakken opeens weer opvlamt (dat laatste is een klassiek signaal van een bijkomende infectie).
- Klachten die na een week niet verbeteren of juist verergeren.
- Tekenen van uitdroging: nauwelijks plassen, ingevallen ogen, sterke duizeligheid.
- Bloed ophoesten.
- Zwangerschap, ernstige chronische aandoeningen (hart, longen, nieren, diabetes) of een verzwakt afweersysteem in combinatie met griepklachten.
Een veelvoorkomende naslepende complicatie is longontsteking, juist bij aanhoudende of opflakkerende klachten is dat een reden om te bellen.
Bij baby’s, jonge kinderen en ouderen ligt de drempel lager. Een baby jonger dan drie maanden met koorts: altijd meteen bellen, geen twijfel. Voor kinderen gelden aanvullende alarmsignalen: snel of moeizaam ademen, kreunen, een grauwe of blauwe kleur, ontroostbaar huilen, sufheid, weinig plassen, of vlekjes die niet wegdrukken onder een glas.
Wanneer je 112 belt
Direct 112 bij:
- Ernstige benauwdheid, niet meer normaal kunnen praten door ademnood.
- Blauwe lippen of een blauw gelaat.
- Bewusteloosheid of niet goed aanspreekbaar zijn.
- Een stuip.
- Nekstijfheid met hoge koorts, of vlekjes die niet wegdrukken.
Niet afwachten, niet googelen. Bellen.
Griepprik en preventie
De jaarlijkse griepprik als naslepende complicatie. Handen wassen en ventileren helpen het hele jaar door tegen luchtweginfecties, niet alleen in het griepseizoen.